Verschillende soorten bruine vlekken en wat ze betekenen
Er zijn meerdere soorten verkleuringen die bruin kunnen lijken op de huid. Pigmentvlekken zijn het bekendst. Deze ontstaan meestal doordat de zon de huid heeft beschadigd. Door extra pigment kan op bepaalde plekken een donkere verkleuring ontstaan. Ook ouderdomsvlekken kun je krijgen naarmate je ouder wordt, vooral op handen, gezicht en armen. Een andere veelvoorkomende oorzaak bij vrouwen is melasma, wat vaak komt door veranderingen in hormonen zoals bij zwangerschap of gebruik van de pil. Sommige moedervlekken zijn ook bruin van kleur. Dan zijn er nog plekjes die ontstaan na een wondje, puistje of schaafwond; dit heet post-inflammatoire hyperpigmentatie. In zeldzame gevallen geeft een melanoom, een vorm van huidkanker, ook een bruine vlek, alleen ziet deze er vaak wat anders uit dan gewone pigmentvlekken.
- Pigmentvlekken ontstaan meestal doordat de zon de huid heeft beschadigd, waardoor extra pigment ontstaat en een donkere verkleuring kan optreden.
- Ouderdomsvlekken kun je krijgen naarmate je ouder wordt, vooral op handen, gezicht en armen.
- Melasma komt vaak door hormonale veranderingen zoals zwangerschap of gebruik van de pil.
- Sommige moedervlekken zijn bruin van kleur.
- Plekjes die ontstaan na een wondje, puistje of schaafwond; dit heet post-inflammatoire hyperpigmentatie.
- In zeldzame gevallen kan een melanoom ook bruin zijn, maar ziet deze er vaak anders uit dan gewone pigmentvlekken.
Waar bruine vlekjes meestal verschijnen op het lichaam
Donkere verkleuringen ontstaan meestal op plekken die veel zon krijgen. Denk aan het gezicht, de handen, het decolleté en de onderarmen. De blootstelling aan zonlicht speelt een grote rol, want ultraviolette straling zorgt voor pigmentvorming. Verder treden pigmentvlekken vaker op bij een lichte huid, maar ook mensen met een getinte huid kunnen ze krijgen. Melasma komt veel voor op het voorhoofd, de wangen en rondom de bovenlip. Ouderdomsvlekken verschijnen juist vaker op de rug van de handen, armen en in het gezicht. Na een wondje of puistje kan op elke plek van het lichaam waar de huid ooit ontstoken was, een vlekje achterblijven.
Oorzaken die bruine vlekken op de huid verergeren
De meeste kleurverschillen in de huid hebben te maken met zonlicht. Je huid maakt extra pigment aan om zichzelf te beschermen tegen de straling van de zon. Als je vaak of lang onbeschermd in de zon bent, krijg je sneller donkere vlekken. Erfelijkheid speelt ook een rol. Sommige mensen lopen er meer kans op dan anderen, vooral als zij in hun familie vaker pigmentproblemen zien. Hormonale schommelingen bij zwangerschap of door medicijnen kunnen vlekjes doen verschijnen of donkerder maken, vooral in het gezicht. Ook beschadiging van de huid door acne, wondjes of schrammen kan leiden tot blijvende verkleuring wanneer deze niet goed geneest. Bepaalde medicijnen of bijvoorbeeld het gebruik van parfum op de huid tijdens het zonnen kunnen ook een rol spelen.
Wat je zelf kunt doen bij bruine vlekken op je huid
Voorkomen is beter dan genezen. Het belangrijkste wat je zelf kunt doen, is je huid goed beschermen tegen zon. Gebruik altijd zonnebrandcrème met een hoge beschermingsfactor, zeker op het gezicht, de handen, hals en armen. Bedek je huid waar het kan en vermijd de zon rond het middaguur. Als je al vlekjes hebt, vermijd direct zonlicht op die plekken. Sommige pigmentvlekken worden langzaam minder als je het zonlicht mijdt, maar niet altijd. Er bestaan crèmes met ingrediënten die kunnen helpen verkleuring te verminderen, bijvoorbeeld met vitamine C of niacinamide. Ook zijn er behandelingen bij de huidarts, zoals chemische peelings of lasertherapie, vooral als de vlekken storend zijn. Ontstaan er nieuwe of snel veranderende donkere plekken op je huid, ga dan altijd naar de huisarts of dermatoloog, vooral als het om een onregelmatig gevormde of snel groeiende vlek gaat.
Verschillen tussen onschuldige vlekken en gevaarlijke plekken
Verreweg de meeste bruinverkleuringen zijn niet erg en horen bij het ouder worden of een zonnig leven. Toch is het goed om je huid in de gaten te houden. Let op veranderingen in moedervlekken, zoals snel groter worden, van kleur veranderen, jeuk of bloeden. Een melanoom is een vorm van huidkanker die kan lijken op een pigmentvlek, maar meestal afwijkend is in kleur, vorm of structuur. Merk je zoiets op, ga dan snel naar de huisarts, want vroege behandeling is belangrijk. Gebruik je medicijnen of crème van de apotheek, wees dan alert op veranderingen in je huid. Vertrouw je het niet, vraag altijd advies van een arts.
Meest gestelde vragen over bruine vlekken op de huid
- Kunnen bruine vlekken vanzelf verdwijnen?
Sommige donkere vlekjes worden lichter als je uit de zon blijft. Vaak verdwijnen ze niet helemaal vanzelf. Soms kun je ze minder opvallend maken met een crème of behandeling.
- Zijn alle bruine vlekken gevaarlijk?
De meeste pigmentvlekken en bruine vlekken zijn niet gevaarlijk. Let wel op veranderingen in kleur, vorm of grootte. Raadpleeg een arts als je vlek snel verandert, groeit of gaat bloeden.
- Wat is de beste manier om bruine vlekken te voorkomen?
Bescherm je huid altijd met zonnebrandcrème en probeer de middagzon te vermijden. Draag kleding die beschermt tegen de zon, zeker op zonnige dagen.
- Komen bruine vlekjes alleen bij oudere mensen voor?
Donkere vlekken op de huid zijn niet alleen voor oudere mensen. Ze kunnen op elke leeftijd ontstaan, zeker na schade door de zon, een wondje of door hormonen.
- Kun je pigmentvlekken zelf behandelen?
Kleine, oppervlakkige pigmentvlekken kun je soms behandelen met speciale crèmes of een goede huidverzorging. Blijft de vlek of verandert deze, laat er dan naar kijken door een huidarts.









